De Belemniet

Home

Onderwerpen

Producten

Excursiepunten

Contact

Links

Over ons

Sitemap

Klimaatverandering

Nog niet zo lang geleden had een relatief snelle verandering van het klimaat door menselijk toedoen voor de meesten niet zo veel realiteitsgehalte. Als je erover praatte, was er zelfs een grote kans dat men je ervan probeerde te overtuigen dat er helemaal niets vreemds aan de hand was en dat je je niet zo druk moest maken. Tegenwoordig is het aantal mensen dat hier bij stilstaat en erover nadenkt een stuk groter, maar nog steeds merk je dat de reacties vaak erg lauw zijn. En toch zijn er allemaal onheilspellende natuurverschijnselen om ons heen. De zomer van 2010 laat wat dat betreft een trieste lijst zien. Hevige neerslag met overstromingen treft onder andere Polen, Tsjechië en het oosten van Duitsland. Eveneens langdurige en hevige regenval met uitgebreide overstromingen in Azië zorgen voor rampzalige toestanden in delen van India, Pakistan en China. Al die nattigheid veroorzaakt daar bovendien modderstromen en landverschuivingen die vele mensen het leven kosten. Rusland wordt geteisterd door intense hitte en uitgebreide bos- en veenbranden. In Nederland krijgen we ook vaker te maken met onder andere zeer veel neerslag in heel korte tijd. Nu is misschien niet aan elk van deze verschijnselen het labeltje 'klimaatverandering' te hangen, de tendens is duidelijk: extreem weer komt vaker voor.

plantenafdruk uit de steenkolenmijnen plantenafdruk uit de steenkolenmijnen
plantenafdrukken uit de steenkolenmijnen

Als je naar het verre verleden kijkt, ontdek je dat een heel andere klimaat voor onze omgeving helemaal niet zo vreemd hoeft te zijn. Ooit kwamen hier tropische klimaten voor, ooit was hier een woestijn, vaak lag het grootste deel van onze omgeving onder water. In dat warme water konden prachtige koraalriffen gedijen en op het land heerste het tropische oerwoud. De sporen van al die andere klimaten zijn nog op veel plaatsen in de vorm van gesteenten en fossielen terug te vinden. Zo bestaat de steenkool waarmee we nog niet zo heel lang geleden onze kachels stookten uit de fossiele resten van planten uit dat tropische oerwoud. Bekend zijn de vele mooie plantafdrukken die in de steenkolenmijnen zijn gevonden.

fossiele golfribbels in de Eifel recente golfribbels aan de Zeeuwse kust fossiele schelpen uit de kalksteen van Zuid-Limburg fossiel koraal uit de kalksteen van Zuid-Limburg
fossiele golfribbels in de Eifel recente golfribbels aan de Zeeuwse kust fossiele schelpen uit de kalksteen van Zuid-Limburg fossiel koraal uit de kalksteen van Zuid-Limburg

De Zuid-Limburgse kalksteen (die daar wel 'mergel' wordt genoemd) bevat mooie fossielen van bijvoorbeeld koralen. Dat is niet zo vreemd want die kalksteen is afgezet toen ons land door een tropische zee werd overspoeld. En in het middelgebergte van de Eifel (niet ver van de Nederlandse grens) komen we golfribbels tegen. Ze bewijzen dat hier ooit de zee heerste en het er hier heel anders uitzag. Daarom: een ander klimaat, geen land maar zee, zo vreemd is dat niet. Het zou niet de eerste keer zijn dat onze omgeving met radicale veranderingen te maken kreeg!


Ooit over nagedacht?
  • Winter. Neem een willekeurige winkelstraat. Bij veel winkels staan de deuren wagenwijd open.  Buiten vriest het, binnen is het behoorlijk warm. Waarom zouden die deuren open staan? Om de straat op te warmen? Of omdat klanten liever niet zelf een deur open en dicht doen? Of omdat de winkelier denkt dat klanten niet binnen komen als ze zelf de deur open moeten doen? Is dit geen energieverspilling en onnodige productie van het broeikasgas kooldioxide? Hoezo klimaatverandering?
  • Winter. Het vriest. De auto staat al meer dan tien minuten stationair te draaien. Fijn toch, dan is het lekker warm als je wegrijdt. Zijn we dan zo verwend dat we de auto eerst op moeten warmen voor we vertrekken.Is dit geen energieverspilling en onnodige productie van het broeikasgas kooldioxide? Hoezo klimaatverandering?
  • Energielabels voor huizen? Goed isoleren en daarna in het hele huis de verwarming aan en overal het licht in overvloed laten branden. Waarom moeten licht en verwarming aan zijn in ruimtes waar niemand is? Is dat omdat je er later misschien even moet zijn? Of is het gewoon gemakkelijk als je niet steeds het licht aan hoeft te doen als je in een andere kamer moet zijn? Gemakzucht dus? En is het wel zo fijn als de temperatuur behaaglijk is als je even iets in de keuken of de gang moet pakken? Zijn we dan zo verwend? Is dit geen energieverspilling en onnodige productie van het broeikasgas kooldioxide? Hoezo klimaatverandering? Wie houdt wie nou voor de gek met een gunstig energielabel?
  • Een koude winterdag. We zitten in een dun shirt. De verwarming loeit want we vinden het koud. Zou een trui niet helpen? En zou de verwarming dan niet wat lager gezet kunnen worden?Is dit geen energieverspilling en onnodige productie van het broeikasgas kooldioxide? Hoezo klimaatverandering?
  • En wie weet zo niet nog veel meer voorbeelden te vinden van energieverspilling? 
De energiebronnen op aarde zijn niet onuitputtelijk. De klimaatverandering door toedoen van de mens is overal op aarde merkbaar. We hebben behoorlijk wat mogelijkheden om zelf iets positiefs te ondernemen zonder dat het echt veel moeite hoeft te kosten. Waar een wil is, is een weg.
Tekst en foto's: Jan Weertz
© De Belemniet